CHI NHÁNH:
SUPPORT HOTLINE:
TOP 10 nhà phân phối văn phòng phẩm uy tín, chất lượng hiện nay
Tầm Nhìn Và Sứ Mệnh Công Ty VPP Ba Nhất
30 Mẫu Lịch Tết đẹp, sang trọng, ý nghĩa, ấn tượng nhất 2025
In lịch tết số lượng ít [Giá Rẻ, Uy Tín] tại TPHCM
20+ Mẫu giỏ quà Tết 1 triệu cao cấp, sang trọng nhất 2025
20+ Món quà Tết sức khỏe 2025 ý nghĩa dành cho người thân
16 Cửa hàng quà Tết HCM đẹp, chất lượng, uy tín nhất 2025
Giá lịch để bàn 2025 – Bảng báo giá in lịch để bàn mới nhất
Trong tiết trời se lạnh của những ngày cuối đông, cảnh đón Tết của người Việt chưa thể trọn vẹn nếu thiếu đi mâm ngũ quả. Đây là tục lệ cổ truyền biểu trưng cho sự đầy đủ và những điều may mắn, an lành mà với hy vọng gia chủ sẽ gặp được phúc lộc, hạnh phúc và thành công suốt cả năm. Với ý nghĩa đặc biệt ấy, mâm ngũ quả ngày Tết đã trở thành phần không thể thiếu của văn hóa Việt vào những ngày đón năm mới.
Mục Lục
Mâm ngũ quả ngày Tết là mâm có mâm ngũ quả gồm 5 loại quả cầu (quýt), bưởi, xoài, đu đủ, dừa tượng trưng cho những điều may mắn. Việc bày biện, trang trí và sắp xếp các loại quả sao cho hợp cát tường, hợp phong thủy để cầu những điều tốt lành là một truyền thống lâu đời của người Việt Nam vào dịp Tết đến xuân về.
Mâm ngũ quả chưng Tết thể hiện sự chúc phúc, cầu an lành cho gia chủ. Với ý nghĩa đó, mâm ngũ quả ngày Tết là một phần không thể thiếu của mỗi gia đình Việt vào ngày Tết.
Mâm ngũ quả ngày Tết, đặc trưng trong dịp Tết Nguyên Đán, là một biểu tượng văn hóa đặc sắc và nổi bật. Nó bao gồm 5 loại quả đặc trưng với 5 màu sắc khác nhau, mỗi loại trái đều mang theo tên, màu sắc và hương vị với ý nghĩa riêng.
Nguồn gốc của mâm ngũ quả có thể được truy vấn đến lễ Vu Lan của Đạo Phật, xuất hiện trong kinh Vu Lan Bồn với hình ảnh trái cây 5 màu. Từ đó, mâm ngũ quả với 5 màu sắc và 5 loại trái cây khác nhau đã trở thành một truyền thống, thể hiện mong muốn cho một năm mới bình an, ấm no và sung túc cho gia chủ.
Theo quan niệm của nhà phật, 5 loại trái cây và màu sắc tương ứng tượng trưng cho ngũ căn là Tín – Lòng tin, Tấn – Kiên cường, Niệm – Ghi nhớ, Định – Tâm không loạn, Huệ – Sáng suốt. Việc trưng bày mâm ngũ quả trong lễ Vu Lan và Tết vẫn được thực hiện để bày tỏ lòng biết ơn và kỳ vọng vào những điều may mắn sẽ đến với gia đình.
Mâm ngũ quả trong Phật Giáo, đặt trên bàn thờ vào ngày Tết, thường có 5 màu sắc tượng trưng cho Ngũ Thiện Căn: Tín (lòng tin), Tấn (ý chí kiên trì), Niệm Căn (ghi nhớ), Định Căn (tâm không loạn), Huệ Căn (sáng suốt). Do đó, các loại quả chưng trên mâm ngũ quả trong dịp Tết sẽ mang ý nghĩa như sau:
Mâm ngũ quả thường được bày trí với 5 loại trái cây khác nhau, điều này được đề cập trong kinh Vu Lan Bồn với hình ảnh tượng trưng về trái cây 5 màu.
Với người Việt, con số 5 mang ý nghĩa tượng trưng cho mong muốn được ngũ phúc lâm môn:
Trong Phật Giáo, 5 màu sắc của mâm ngũ quả đại diện cho “ngũ thiện căn” là tín căn (lòng tin), tấn căn (ý chí kiên trì), niệm căn (ghi nhớ), định căn (tâm không loạn), huệ căn (sáng suốt). Do đó, các loại hoa quả trên mâm ngũ quả dịp Tết cũng mang những ý nghĩa nhất định:
Với người dân miền Bắc, một mâm ngũ quả đẹp và chuẩn mực là mâm ngũ quả phải có đủ các loại trái cây như chuối xanh, bưởi, phật thủ, sung, hồng, quất cảnh, ớt, dứa,… với màu sắc rực rỡ nhưng phải hài hòa, tuân theo nguyên tắc Ngũ Hành:
Chuối trong mâm ngũ quả được bày theo nải, phải là chuối xanh, biểu tượng cho sự quần tụ, sum vầy, đầm ấm. Bưởi có màu vàng, tượng trưng cho sự giàu sang và may mắn.
Một số gia đình thay bưởi bằng quả phật thủ để lưu giữ thần linh, Phật và gia tiên trong nhà lâu dài, mang lại sự phù hộ cho gia chủ.
Quả quất cảnh, quả hồng hay ớt đỏ được sắp xếp xung quanh mâm ngũ quả vì có màu đỏ, vàng rực rỡ, tượng trưng cho sự may mắn và thành công. Quả dứa mang mùi thơm đặc trưng, thể hiện mong ước về một năm mới an lành và tràn đầy phúc lộc.
Người miền Bắc thường bày mâm ngũ quả theo kiểu truyền thống, đặt nải chuối xanh ở dưới cùng để dễ lấy các loại quả khác, chính giữa là bưởi, phật thủ hoặc mãng cầu, các loại quả khác như đào, hồng, quýt, táo được đặt xung quanh. Nơi trống có thể thêm ớt, quất để tạo điểm nhấn.
Vùng đất miền Trung thường xuyên phải đối mặt với thiên tai, bão lũ và hạn hán quanh năm, làm cho đất đai không phong phú, ít cây trái. Do đó, mâm ngũ quả của người miền Trung thường có sự đơn giản, không quá quan trọng về hình thức, chỉ cần đầy đủ và chân thành là đủ.
Các loại trái cây thường xuất hiện trong mâm ngũ quả của người miền Trung bao gồm:
Người miền Trung có truyền thống bày:
Mâm ngũ quả miền Trung cũng thể hiện những lời cầu chúc tốt đẹp cho gia chủ.
>> Bài viết liên quan:
Người miền Nam trình bày mâm ngũ quả theo mong muốn “Cầu sung vừa đủ xài,” thể hiện mong ước năm mới đầy đủ, sung túc. Mâm này thường bao gồm 5 loại quả như sau:
Ngoài ra, người miền Nam không thờ cúng một số loại trái cây có cách phát âm mang ý nghĩa không tốt như chuối (Chúi nhủi, làm ăn không phất lên được), lê (lê lết, đổ bể, dễ thất bại), cam, quýt (Quýt làm cam chịu),…
Cách trang trí mâm ngũ quả miền Nam phổ biến nhất là đặt đu đủ, dừa, xoài lên mâm trước do chúng có hình dáng lớn và nặng, giúp đỡ các loại trái khác. Sau đó, những loại quả còn lại sẽ được bày lên theo thứ tự.
Tùy thuộc vào quan niệm và phong tục tập quán, ở mỗi vùng miền sẽ có cách bày mâm ngũ quả khác nhau.
Mâm ngũ quả miền Bắc được sắp xếp theo thuyết ngũ hành, tương ứng với 5 màu là kim (trắng), mộc (xanh), thủy (đen), hỏa (đỏ), thổ (vàng). Do đó, mâm ngũ quả của người miền Bắc thường gồm 5 loại quả là chuối, bưởi, đào, hồng và quýt.
Trong truyền thống bày mâm ngũ quả ngày Tết miền Bắc, người ta thường đặt nải chuối ở dưới cùng để dễ lấy các loại quả khác. Ở vị trí chính giữa, thường đặt quả bưởi hoặc phật thủ vàng, còn các loại quả như đào, hồng, quýt sẽ được bài xung quanh. Trên những vị trí trống, có thể bày xen kẽ quất, táo xanh hoặc ớt chín đỏ để tạo điểm nhấn.
Miền Trung là khu vực đất đai cằn cỗi, chịu khí hậu khắc nghiệt, điều này khiến cho nguồn nguyên liệu quả cảnh không đa dạng. Vì vậy, trong dịp Tết Nguyên Đán, mâm ngũ quả của người miền Trung thường không quá quan trọng về hình thức, mà chủ yếu là biểu tượng của lòng thành ý khi dâng cúng tổ tiên.
Các loại quả phổ biến xuất hiện trong mâm ngũ quả miền Trung bao gồm thanh long, chuối, dưa hấu, mãng cầu, dứa, sung, cam, quýt, … Mâm ngũ quả thường được xếp theo hình tháp hoặc hình long phụng, với cặp dưa được đặt hai bên làm điểm nhấn. Ngoài ra, có thể thêm vào mâm ngũ quả nhiều loại hoa quả khác bên cạnh để tạo thêm vẻ đẹp và phong cách.
Khác với miền Bắc, nơi có quan niệm rằng mọi loại quả đều có thể xuất hiện trên mâm, chỉ cần mâm ngũ quả trông đẹp là đủ, kể cả việc bày ớt cay nóng; miền Nam lại thể hiện sự chọn lọc và kiêng cữ. Mâm ngũ quả của người miền Nam không bao giờ xuất hiện chuối, bởi họ tin rằng chuối có âm đọc chệch và nghe giống từ “chúi”, biểu hiện sự suy giảm và không tiến lên được.
Người miền Nam cũng tránh trưng quả cam, vì theo câu ngạn ngữ “quýt làm cam chịu”. Thay vào đó, mâm ngũ quả của người miền Nam thường chọn lựa các loại quả như mãng cầu, sung, dừa, đu đủ, xoài, … những loại quả này khi đọc chệch âm giống với câu “cầu sung vừa đủ xài”, thể hiện mong ước năm mới đầy đủ và thịnh vượng. Ngoài ra, mâm ngũ quả miền Nam thường có quả thơm, biểu tượng cho sự hòa thuận trong gia đình, và một cặp dưa hấu xanh để mang lại may mắn.
Cách trình bày mâm ngũ quả miền Nam phổ biến là đặt đu đủ, dừa, xoài lên mâm trước để lấy thế, vì ba loại quả này có hình dáng lớn và nặng. Sau đó, bày những loại quả khác lên trên để tạo thành hình dáng ngọn tháp.
Tiếp theo, chúng ta hãy cùng xem qua một số cách trang trí mâm ngũ quả ngày Tết được đề xuất trong bài viết dưới đây nhé.
Để tạo nên một mâm ngũ quả ngày Tết đẹp và ấn tượng, bạn có thể áp dụng cách bày mâm ngũ quả sau, với các nguyên liệu như:
Cách bày mâm ngũ quả Ngày mùng 1 Tết:
Cách trang trí này sẽ mang đến một mâm ngũ quả Tết đẹp mắt và ấn tượng.
Dưới đây là cách bài trí mâm ngũ quả ngày Tết 2 với các nguyên liệu sau:
Cách bày mâm ngũ quả như sau:
Dưới đây là cách trang trí mâm ngũ quả Tết thứ 3 với các nguyên liệu sau:
Cách bày mâm ngũ quả như sau:
Tiếp theo, chúng ta hãy cùng khám phá một số lưu ý cần tránh khi bày mâm ngũ quả ngày Tết dưới đây nhé.
Trong triết lý văn hóa phương Đông, con số 5 được liên kết với thuyết ngũ hành – năm yếu tố tạo nên sự sống trong vũ trụ. Mâm ngũ quả chứa 5 loại trái cây khác nhau không chỉ tuân theo nguyên lý thuyết ngũ hành mà còn mang theo ý nghĩa cầu mong sự sinh sôi, nảy nở, may mắn và tài lộc đến cho gia chủ. Để tránh mắc phải những lỗi như không bày đủ 5 màu theo ngũ hành hoặc kết hợp trái cây không hợp lý, bạn cần hiểu rõ về thuyết ngũ hành.
Dưới đây là một số gợi ý về cách chọn trái cây theo màu sắc:
Những lựa chọn này không chỉ đẹp mắt mà còn phản ánh chính xác ý nghĩa của thuyết ngũ hành, giúp tạo nên một mâm ngũ quả có ý nghĩa và tinh thần.
Một số người thường rửa trái cây một cách cẩn thận để khi chưng lên mâm, trái cây trở nên bóng đẹp. Tuy nhiên, việc rửa quả có thể gây làm quả nhanh héo, thối rữa nếu nước đọng lại ở một số chỗ. Vì vậy, bạn chỉ cần sử dụng khăn giấy ẩm để lau sạch trái cây. Đối với bưởi, bạn có thể hòa chút nước vôi, thấm vào khăn và sau đó lau đều lên vỏ bưởi để tránh tình trạng vỏ bị ố vàng, mốc xanh, hoặc héo do nước đọng.
Nhiều gia đình thường có thói quen mua sắm đồ Tết từ ngày 27 – 28 Tết, thậm chí còn sớm hơn. Tuy nhiên, mâm ngũ quả thường chỉ được dâng lên bàn thờ vào đêm 30 Tết. Vì vậy, không nên chọn ngay những quả đã chín đẹp, bởi khi bày mâm ngũ quả, trái cây có thể đã chín quá, lá héo và vỏ nhũn mềm. Thay vào đó, bạn nên lựa chọn những quả già nhưng chưa chín hẳn, để khi bày mâm ngũ quả, trái cây có thể chín tới một cách tự nhiên mà không gặp vấn đề thối.
Chỉ nên bày đủ 5 loại quả, không nên chưng thêm các loại quả khác làm mất ý nghĩa của mâm ngũ quả.
Các loại quả trên mâm ngũ quả ngày Tết ngày càng phong phú, và bạn sẽ không thể trưng bày hết lên mâm được, hãy chọn lọc số lượng sao cho đúng và vừa đủ. Lưu ý rằng trên mâm ngũ quả chỉ nên trưng bày các loại hoa quả, không nên đặt thêm hoa hay bất kỳ thực phẩm nào khác lên mâm.
Trong việc sử dụng nải chuối xanh để chưng mâm ngũ quả, quan trọng là bạn cần phân bổ đều các loại quả và hướng chúng lên trên như bàn tay xòe ra để tạo ra sự nâng đỡ và hứng lộc. Khi lựa chọn quả, bạn nên chọn các loại quả có hình dạng to tròn, đều nhau, với bề mặt da quả trơn không bị trầy xước. Kích thước cần vừa phải, phù hợp với tổng thể, không nên chọn quá to để tránh làm mâm ngũ quả mất đi sự cân bằng và hài hòa.
Các quy tắc và kiêng kỵ khi bày mâm ngũ quả chưng ngày Tết cần tuân theo để đảm bảo tâm linh và tránh khỏi những điều không may mắn như sau:
Các quy tắc trên giúp tạo ra không gian cúng mâm ngũ quả tích cực, mang lại không khí yên bình và may mắn cho gia đình trong năm mới.
Tiếp theo, chúng ta hãy tìm hiểu một chút về cách lựa chọn trái cây cho mâm ngũ quả ngày Tết trong phần bài viết này nhé.
Việc chưng mâm ngũ quả ngày Tết thường bắt đầu từ ngày 29 hoặc 30 Tết. Do đó, việc mua trái cây cần được tiến hành trước đó từ ngày 27, 28, vì kỳ nghỉ Tết chỉ kéo dài trong 3 ngày chính là mùng 1, 2, 3. Để mâm ngũ quả đẹp và ấn tượng, bạn nên chọn những loại quả có độ chín vừa phải, không quá chín và phải tươi mới để cúng. Tránh chọn quả có vết thâm hoặc bị dập, đặc biệt là với chuối và mãng cầu, vì chúng có thể làm mất đi vẻ đẹp và sự cứng cáp của mâm ngũ quả.
Cách chọn lựa trái cây tốt để bày lên mâm ngũ quả như sau:
Lưu ý quan trọng nếu bạn cần rửa trái cây, hãy để chúng ráo nước, sử dụng khăn giấy lau hoặc để tự nhiên trước khi chưng. Đặc biệt, với những loại quả như mãng cầu, nếu chúng dính nước, hãy tránh rửa để tránh tình trạng ẩm ướt gây hư hại.
Thêm một số hình ảnh minh họa về mâm ngũ quả đẹp mắt, lộng lẫy
Mâm ngũ quả cả 3 miền đều mang ý nghĩa chung về sự may mắn, tốt lành cho gia chủ. Tuy nhiên, có một số điểm khác biệt như:
Giống nhau
Khác nhau
Miền Bắc |
Miền Trung |
Miền Nam |
– Cách bày mâm ngũ quả theo thuyết ngũ hành: kim, mộc, thủy, hỏa, thổ. | – Sự đa dạng về loại quả do điều kiện khí hậu khác nghiệt. | – Sự chọn lọc và kiêng cử trong việc chọn quả, không bao gồm chuối và cam. |
– Có quả khế, mãng cầu, sung… | – Có thể không câu nệ hình thức, cúng nấy do chủ yếu là thành ý dâng cúng tổ tiên. | – Trưng bày theo quan niệm về âm dương và không gian. |
– Cách bày mâm theo truyền thống, đặt quả chuối ở dưới cùng. | – Có các loại quả thanh long, chuối, dưa hấu, mãng cầu, dứa, sung, cam, quýt… | – Sự chọn lọc và kiêng cử, không trưng bày chuối và cam. |
– Bày theo nguyên tắc ngũ hành, có sự chú ý đến hình tháp và vị trí của từng loại quả. | – Có thể xếp hình tháp hoặc hình long phụng với cặp dưa đặt hai bên. | – Có cách sắp xếp đặt đu đủ, dừa, xoài lên trước để lấy thế. |
– Có sự chú ý đến ý nghĩa phong thủy trong cách bài trí mâm. | – Có thể xếp thêm nhiều loại hoa quả khác bên cạnh. | – Sự chú ý đến ý nghĩa âm dương, không gian, và vị trí của từng loại quả. |
Nhưng nhìn chung, mâm ngũ quả là nét văn hóa đặc trưng của người Việt, thể hiện sự thành kính và cầu chúc điều lành đến với mỗi nhà trong dịp Tết đến xuân về.
Hy vọng qua bài viết này, bạn đọc đã hiểu rõ hơn về ý nghĩa cũng như cách bài trí, sắp xếp mâm ngũ quả đúng cách để đón năm mới an lành, nhiều tài lộc và may mắn. Chúc bạn và gia đình một năm mới thật nhiều sức khỏe, bình an và hạnh phúc.
Từ khóa:
BẠN CÒN CHỜ ĐỢI ĐIỀU GÌ
LIÊN HỆ NGAY VỚI CHÚNG TÔI
CÔNG TY VĂN PHÒNG PHẨM BA NHẤT